Rzymski podbój Brytanii pogorszył stan zdrowia ludności. Ale tylko w miastach

23 stycznia 2026, 11:11

Analiza szkieletów z Anglii z czasów rzymskich i sprzed nich dowodzi, że w czasach gdy Brytania była rzymska prowincją, zdrowie ludności uległo pogorszeniu, ale jedynie w miastach. To sugeruje, że ludzie na wsiach zachowali swój tradycyjny styl życia, a mieszkańcy miast odczuli długoterminowe negatywne skutki zmiany stylu życia. Brytania znajdowała się pod władzą Rzymu w latach 43–410. W tym czasie doszło do powstania i rozwoju wielu miast. Co, jak się okazuje, miało to negatywny wpływ na ich mieszkańców.



Kamień Moabitów dowodzi historyczności biblijnego Balaka?

2 maja 2019, 12:04

Nowe odczytanie steli Meszy wskazuje, że biblijny król Balak był postacią historyczną. Israel Finkelstein i Nadav Na'aman z Uniwersytetu w Tel-Awiwie oraz Thomas Romer z Uniwersytetu w Lozannie zaproponowali nową interpretację częściowo nieczytelnej linii 31. ze steli.


Kadzielnica z kopalem z Chichén Itzá © John Weinstein, The Field Museum

Błękit majański bez tajemnic

28 lutego 2008, 11:23

Po wielu latach dociekań naukowcy doszli do tego, jak i po co Majowie przygotowywali swój osławiony błękitny barwnik. Okazuje się, że jego produkcja w Chichén Itzá była częścią rytuału składania ofiar, także z ludzi.


Duży fort z czasów Królestwa Partów może być zaginionym królewskim miastem Natounia

21 lipca 2022, 10:03

W górach Zagros w Iraku archeolodzy badają fort Rabana-Marquly sprzed ponad 2000 lat. Bardzo dobrze zachowane stanowisko, które ze względu na górzysty teren nie zostało zniszczone przez działalność rolniczą, otoczone jest 4-kilometrowym murem obronnym, wewnątrz którego znajdują się dwie osady, Rabana i Merquly. Po 13 latach prac badacze stwierdzili, że Rabana-Marquly może być zaginionym miastem Natounia.


Po wieloletniej przerwie w Danii odkryto kolejną fortecę w kształcie pierścienia

8 września 2014, 12:48

Na Zelandii, największej duńskiej wyspie, znaleziono fortecę wikingów w kształcie pierścienia (Trelleborg). Wg historyków, Vallø Borgring, bo o niej mowa, mogła być wykorzystywana do inwazji na Anglię.


Niezwykle rzadkie odkrycie w Meksyku – pochówek kobiety ubóstwionej przez Azteków

13 marca 2026, 11:07

Archeolodzy prowadzący prace w ramach Proyecto Tlatelolco meksykańskiego Narodowego Instytutu Antropologii i Historii odkryli pochówek, który może być jednym z niewielu zidentyfikowanych pochówków cihuapipiltin, ubóstwionej kobiety, która zmarła przy pierwszym porodzie. Jeśli interpretacja jest prawidłowa, to mamy do czynienia z czymś wyjątkowym – ze względu na naturę cihuapipiltin takie znaleziska są bowiem niezwykle rzadkie.


To nie zmiana klimatu i wojny doprowadziły do upadku cywilizacji Majów?

7 sierpnia 2019, 10:14

Nowe dowody znalezione przez naukowców z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley (University of California, Berkeley) oraz Służby Geologicznegj USA (U.S. Geological Survey) burzą sielankowy obraz Majów. Wskazują one, że podczas wojen Majowie stosowali taktykę spalonej ziemi, niszcząc wszystko, co mogło mieć jakiekolwiek znaczenie, w tym uprawy. I postępowali tak nawet w okresie największego rozwoju swojej cywilizacji, w czasie prosperity.


© _Belial, CC

Pierwsze gwiazdy nie mogły świecić?

11 grudnia 2007, 11:18

Patrząc na pokryty jasnymi punktami firmament, trudno w to uwierzyć, ale fizycy z University of Utah w Salt Lake City wyliczyli, że pierwsze gwiazdy mogły być tak przysłonięte przez chmury ciemnej materii, że nie mogły świecić. Gdyby się to potwierdziło, musielibyśmy zmienić poglądy na ewolucję gwiazd i proces tworzenia się czarnych dziur w dobie młodości kosmosu.


Skaczący robot

15 września 2009, 16:40

Firma Boston Dynamics jest autorem wojskowego robota, który potrafi pokonywać przeszkody o wysokości kilku metrów. Przedsiębiorstwo właśnie otrzymało z Sandia National Laboratories zamówienie na wykonanie kolejnej generacji urządzenia Precision Urban Hopper


Rozwiązano zagadkę znikających elektronów

31 stycznia 2012, 18:26

Astronomowie z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles (UCLA) rozwiązali zagadkę wysokoenergetycznych elektronów znikających z pasów Van Allena. W latach 60. zauważono, że z niedawno odkrytych pasów Van Allena, czyli otaczających Ziemię obszarów intensywnego promieniowania, co jakiś czas znikają niemal wszystkie wysokoenergetyczne elektrony.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk